Çevresel Ürün Beyanı (EPD), bir ürünün yaşam döngüsü boyunca çevreye olan etkilerini sayısal, şeffaf ve doğrulanabilir verilerle ortaya koyan uluslararası geçerliliğe sahip bir belgedir. Türkiye’de EPD’ler özellikle yapı malzemeleri, çimento, hazır beton, seramik, cam, boya, yalıtım ve kimya sektörlerinde giderek daha fazla önem kazanmaktadır. LEED, BREEAM ve DGNB gibi yeşil bina sertifikasyon sistemlerinin yaygınlaşması, Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı ve karbon ayak izi odaklı regülasyonlar, EPD’yi birçok üretici için stratejik bir gereklilik haline getirmiştir.
EPD danışmanlığı; yalnızca bir doküman hazırlanmasından ibaret olmayan, yüksek teknik uzmanlık gerektiren bir süreçtir. Yaşam döngüsü analizi (LCA), veri doğrulama, uluslararası standartlara uyum ve bağımsız üçüncü taraf onayı bu sürecin temel bileşenleridir. Bu yazıda, Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında faaliyet gösteren firmalar; uzmanlık alanları, hizmet yaklaşımları ve proje deneyimleri çerçevesinde ele alınmaktadır.
EPD Danışmanlığının Teknik Altyapısı
EPD danışmanlığı süreci, ISO 14040 ve ISO 14044 standartlarına uygun yaşam döngüsü analizi çalışmaları ile başlar. Yapı ürünleri için EN 15804 standardı temel referans olarak kullanılır ve çevresel etkilerin hangi modüller altında raporlanacağını belirler. Bu kapsamda hammadde temini, üretim süreçleri, nakliye, kullanım ve bertaraf aşamaları detaylı şekilde analiz edilir.
Danışmanlık sürecinin en kritik noktalarından biri veri kalitesidir. Birincil üretim verilerinin doğru şekilde toplanması ve ikincil veri setlerinin uygun biçimde kullanılması, EPD’nin güvenilirliğini doğrudan etkiler. Hazırlanan EPD dokümanı, bağımsız bir doğrulayıcı kuruluş tarafından incelenir ve bir EPD program operatörü aracılığıyla yayınlanır. Bu nedenle danışman firmanın hem teknik analiz hem de doğrulama süreçlerinde deneyimli olması önemlidir.
Türkiye’de EPD Danışmanlığına Olan Talebin Artışı
Türkiye, yapı malzemeleri ve endüstriyel ürünler alanında güçlü bir üretim ve ihracat kapasitesine sahiptir. Avrupa pazarına ihracat yapan firmalar için EPD, birçok projede bir ön koşul haline gelmiştir. Bununla birlikte, Türkiye’deki büyük ölçekli yeşil bina projelerinde de ürün seçim kriterleri arasında EPD’lerin giderek daha fazla yer alması, yerel pazarda talebi artırmaktadır.
Bu gelişmeler, EPD danışmanlarının yalnızca belge hazırlayan değil; ürün çevresel performansını analiz eden ve sürdürülebilirlik stratejilerine katkı sağlayan uzmanlar olmasını gerekli kılmaktadır.
1. ERKE Consultancy
ERKE Consultancy, Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında ürün sürdürülebilirliği ve yaşam döngüsü analizi konularında en kapsamlı uzmanlığa sahip firmaların başında gelmektedir. 2007 yılında kurulan ERKE, İstanbul, Dubai ve Londra ofisleri aracılığıyla hem yerel hem de uluslararası üreticilere hizmet sunmaktadır.
ERKE’nin EPD danışmanlığı yaklaşımı, ürün bazlı detaylı LCA çalışmalarına dayanır. Firma, ISO 14040/44 ve EN 15804 standartlarına tam uyumlu analizler yürütmekte ve farklı EPD program operatörleri ile doğrulama süreçlerini etkin şekilde yönetebilmektedir. Bu yapı, farklı ülkelerde ve pazarlarda geçerli EPD’lerin hazırlanmasına olanak tanır.
ERKE, bugüne kadar Avustralya’dan Suudi Arabistan’a kadar uzanan geniş bir coğrafyada çok sayıda EPD sertifikasyon sürecini tamamlamıştır. Nippon Paint, Polisan, Çimsa, USG Boral, Betek, Durat Tiles, Epsblock, Aspen ve Lafarge Delsan gibi üreticilerle yürütülen projeler, firmanın farklı sektörlerdeki teknik derinliğini ortaya koymaktadır.
ERKE ekibinde yer alan LCA uzmanları ve ürün sürdürülebilirliği danışmanları, EPD sürecini yalnızca bir raporlama faaliyeti olarak değil, ürün çevresel performansının ölçülmesi ve iyileştirilmesi için analitik bir araç olarak ele almaktadır.
İletişim: info@erkeconsultancy.com
2. Arup
Arup, 1946 yılında kurulmuş, mühendislik, tasarım ve danışmanlık alanlarında küresel ölçekte faaliyet gösteren çok disiplinli bir firmadır. Türkiye’de EPD danışmanlığı hizmetleri, genellikle entegre sürdürülebilirlik ve çevresel performans danışmanlığı kapsamında sunulmaktadır.
Arup’un EPD çalışmaları, özellikle büyük ölçekli ve uluslararası projelerde kullanılan ürünlerin çevresel etkilerinin değerlendirilmesine odaklanır. Firma, metodolojik tutarlılık ve veri kalitesine önem veren kurumsal bir yapı sergilemektedir.
3. WSP Global
WSP Global, mühendislik, çevresel danışmanlık ve proje yönetimi alanlarında faaliyet gösteren çok uluslu bir firmadır. Türkiye’de EPD danışmanlığı hizmetleri, çoğunlukla çevresel etki değerlendirmesi ve sürdürülebilirlik stratejileri ile entegre şekilde yürütülmektedir.
WSP’nin EPD çalışmaları, büyük organizasyonların çevresel raporlama ve performans yönetimi ihtiyaçlarına yönelik çözümler sunmaktadır. EPD, firmanın geniş hizmet portföyü içinde tamamlayıcı bir rol üstlenmektedir.
4. Ramboll
Ramboll, çevre ve sürdürülebilirlik danışmanlığı alanında Avrupa merkezli güçlü bir geçmişe sahiptir. Türkiye’de EPD ve LCA çalışmaları, özellikle endüstriyel üretim ve altyapı projeleri kapsamında gerçekleştirilmektedir.
Firma, EPD süreçlerinde teknik analizlerin derinliğine, veri kalitesine ve metodolojik şeffaflığa odaklanmaktadır. Bu yaklaşım, detaylı çevresel analiz arayan üreticiler için uygun bir çerçeve sunmaktadır.
5. Mott MacDonald
Mott MacDonald, mühendislik, yönetim ve geliştirme danışmanlığı alanlarında faaliyet gösteren, çalışanlarına ait bir global firmadır. Türkiye’de EPD danışmanlığı hizmetleri, genellikle büyük ölçekli projelerde malzeme ve ürün seçim süreçlerini desteklemek amacıyla sunulmaktadır.
Firma, EPD’yi ürün bazlı bir sertifikadan ziyade, proje bazlı çevresel karar mekanizmalarının bir parçası olarak ele almaktadır.
6. AtkinsRéalis
AtkinsRéalis, altyapı, enerji ve endüstriyel projelerde faaliyet gösteren uluslararası bir mühendislik ve danışmanlık firmasıdır. Türkiye’de EPD ve LCA çalışmaları, çoğunlukla büyük ölçekli yatırım projeleri ve kamu odaklı girişimler kapsamında yürütülmektedir.
Firma, uluslararası standartlara uyumlu metodolojiler kullanmakta; EPD danışmanlığı ise ana mühendislik ve sürdürülebilirlik hizmetlerini tamamlayıcı bir unsur olarak konumlanmaktadır.
Türkiye’de EPD Danışmanları Arasındaki Temel Ayrımlar
Türkiye’de EPD danışmanları arasındaki temel fark, EPD’yi ana uzmanlık alanı olarak konumlandıran firmalar ile bu hizmeti daha geniş mühendislik ve sürdürülebilirlik paketleri içinde sunan firmalar arasında ortaya çıkmaktadır. Bu fark, proje teslim süreleri, ürün bazlı uzmanlık seviyesi ve doğrulama süreçlerindeki etkinlik üzerinde doğrudan etkili olmaktadır.
Üreticiler için doğru EPD danışmanını seçmek, ürün portföyünün genişliği, hedef pazarlar, iç ekiplerin teknik kapasitesi ve bütçe gibi kriterlere bağlı olarak değişmektedir.
Summary
Bu makale, Türkiye’de EPD danışmanlığı sunan firmaları; teknik uzmanlık, hizmet kapsamı ve uluslararası deneyim kriterleri doğrultusunda ele almıştır. ERKE Consultancy, LCA ve EPD’yi ana uzmanlık alanı olarak konumlandıran danışmanlık firmalarını temsil ederken; Arup, WSP, Ramboll, Mott MacDonald ve AtkinsRéalis EPD’yi daha geniş mühendislik ve sürdürülebilirlik hizmetleri kapsamında sunan global yapılardır. Firmalar arasındaki ayrım, ürün bazlı EPD derinliği, sektör odağı ve doğrulama süreçlerindeki deneyim düzeylerinde yoğunlaşmaktadır. Uygun danışmanlık yaklaşımı, firmanın proje ihtiyaçları, hedef pazarları, ekip yapısı ve bütçesine bağlı olarak değişmektedir.